پژوهش های نوین در تصمیم گیری

چکیده ایران جزو کشورهایی به شمار می‌رود که نرخ وقوع فجایع طبیعی به‌ویژه زلزله در آن بسیار بالا بوده و ازاین‌رو، مدیریت زنجیره تأمین بشردوستانه قبل، حین و بعد از حادثه از اهمیت خاصی برخوردار است. یکی از اجزای این زنجیره، مراکز فوریت‌های پزشکی هستند. مراکز فوریت‌های پزشکی با رسیدگی به‌موقع به بیماران باعث کاهش مرگ‌ومیر و زیان‌های جبران‌ناپذیر ناشی از جراحات و صدمات حوادث می‌شوند. بنابراین، محل استقرار این مراکز نقش اساسی در کاهش زمان پاسخ به تقاضا دارد و جانمایی این مراکز از اهمیت بسیار زیادی برخوردار است. هدف اصلی این پژوهش بررسی نحوه جانمایی صحیح مراکز فوریت‌های پزشکی با هدف حداکثر کردن پوشش تقاضا و کاهش زمان امداد و نجات در یک زنجیره تأمین بشردوستانه می‌باشد. به‌منظور پاسخ به مسئله بهبود کیفیت پاسخگویی به تقاضا در مراکز فوریت‌های پزشکی یک مدل ریاضی ارائه شد که با درنظرگرفتن برخی شرایط برای مسئله، اقدام به یافتن بهینه‌ترین تعداد مکان‌ها برای بهبود کیفیت پاسخ‌گویی نموده است. برای حل این مسئله، یک الگوریتم ابتکاری که در آن از دو الگوریتم فرا ابتکاری استفاده شده است، ارائه شد. سپس تعداد 16 سناریو با استفاده از الگوریتم ارائه‌شده حل شد که با توجه به‌دقت پاسخ‌های به دست آمده و سرعت بالای همگرایی الگوریتم پیشنهادی می‌توان از آن در شبکه‌های بزرگ و پیچیده‌ای که در آن‌ها رسیدن به جواب دقیق در زمان معقول امکان‌پذیر نیست، استفاده کرد.

چکیده در سال‌های اخیر، خدمات پس از فروش، یکی از مهم‌‌ترین عوامل مؤثر در رضایت مشتریان بوده است. ارائه خدمات پس از فروش و وارانتی هزینه‌‌های زیادی را به تولید‌‌کننده تحمیل می‌‌کند. ازاین‌‌رو اعمال سیاست‌‌های مناسب در این خصوص، از هزینه‌‌‌های بی‌‌‌مورد جلوگیری می‌‌نماید. امروزه یکی از سیاست‌های رایج وارانتی، برون‌‌سپاری وارانتی است که به آن «وارانتی شخص ثالث» می‌‌گویند. در برون‌‌سپاری وارانتی، با مسئله مهم انتخاب بهترین پیمانکار از بین شرکت‌‌های لجستیک شخص ثالث روبرو هستیم. در این مقاله رویکرد تصمیم‌‌گیری‌‌ چندشاخصه با به‌‌‌کار‌‌بردن داده‌‌کاوی، برای انتخاب شرکت‌‌های وارانتی شخص ثالث، توسعه ‌یافته است. این روش ترکیبی، شامل خوشه‌‌بندی به‌عنوان ابزار داده‌‌کاوی و روش سوارا و ویکور به‌عنوان فنون تصمیم‌‌گیری‌‌ چند‌‌شاخصه است؛ به‌این‌ترتیب که شرکت‌های وارانتی شخص ثالث، پس از شناسایی معیار‌‌های مهم برای برون‌‌سپاری وارانتی ازنظر تولید‌‌کننده، با ابزار‌‌های داده‌‌کاوی خوشه‌‌بندی می‌‌شوند. سپس خوشه‌‌های به‌دست‌آمده با استفاده از روش ویکور رتبه‌‌بندی و بهترین خوشه انتخاب می‌گردد. برای تعیین وزن معیار‌‌های تصمیم در روش ویکور، از روش سوارا استفاده ‌شده است. روش پیشنهادی، در یک شرکت تولید‌‌کننده تجهیزات الکترونیکی مورداستفاده قرارگرفته است. به‌‌کار‌‌گیری داده‌‌کاوی قبل از اجرای تصمیم‌‌گیری، اطلاعات با‌‌ارزش پنهان در داده‌‌های تاریخی شرکت را آشکار ساخته و تصمیم‌‌گیری را بهبود بخشیده است.

چکیده امروزه، تشکیل سبد سهام بهینه و مدیریت آن از اصلی‌‌ترین حوزه‌‌های تصمیم‌‌گیری مالی بشمار می‌‌رود. بنابراین، انتخاب سبدی از سهام که بتواند به‌صورت همزمان بالاترین نرخ بازده را برای دارنده آن به ارمغان آورده و همچنین ریسک سرمایه‌‌گذاری را به حداقل میزان ممکن کاهش دهد، به یکی از دغدغه‌‌های اصلی فعالان اقتصادی مبدل گردیده است. لیکن در انتخاب سبد سهام بهینه، صرفاً این دو عامل تعیین‌‌کننده نبوده و متناسب با محیط اقتصادی می‌‌تواند عوامل مختلفی بر این فرآیند تأثیرگذار باشد که می‌‌بایست شناسایی و به‌کار گرفته شوند.لذا این امر، استفاده از رویکردهای تصمیم‌‌گیری چنـدمعیاره را اجتناب‌ناپذیر نموده است. از سوی دیگر، هنگامی‌که شرایط و محدودیت‌های دنیای واقعی نظیر محدودیت سرمایه‌‌گذاری در هریک از سهم‌‌ها و نیز محدودیت کاردینالیتی درنظر گرفته می‌‌شـوند، مسئله بهینـه‌سـازی سبد سهام به‌راحتی و با استفاده از شیوه‌‌های معمول ریاضی قابل‌‌حل نیست؛ به‌ویژه آنکه تعداد زیادی از دارایی‌‌ها در فرآیند بررسی و تشکیل سبد سهام درنظرگرفته شوند. ازاین‌رو با توجه به مطالب بیان‌شده، هـدف اصـلی پـژوهش حاضـر حـل مسئله بهینه‌‌سازی سبد سهام با تلفیق روش‌‌های تحلیل پوششی داده‌‌ها و الگوریتم جستجوی ارگانیسم‌‌های هم‌‌زیست است. در انتها نیز روش و مدل مورداستفاده در این پژوهش بـا داده‌‌هـای واقعـی آزمون شده و نتایج آن مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفته است. نتایج این پژوهش نشان می‌‌دهد، رویکرد ارائه‌شده در بهینه‌سازی سبد سهام موفق عمل نموده و توانسته است به نحو مطلوبی پاسخگوی محدودیت‌‌ها و متغیرهای تأثیرگذار بازار باشد.

چکیده ارائه نظریه امکان‌گرایی در برابر هدف‌گرایی توسط سارازواتی آغاز تحولاتی بنیادین در زمینه درک منطق تصمیم‌گیری کارآفرینان است. این نظریه با ارائه پنج اصل نشان می‌دهد که کارآفرینان متفاوت از مدیران کلاسیک و به‌خصوص مدیران شرکت‌های بزرگ تصمیم‌گیری می‌کنند. این مقاله رویکردی کیفی دارد و داده‌ها از طریق مصاحبه با کارآفرینان ایرانی که شرکت‌های کارآفرینانه‌‌ موفقی را در صنایع مختلف تأسیس کرده‌اند، جمع‌آوری شده‌اند. تحلیل داده‌ها با استفاده از روش نگاشت علّی انجام شده و نشان می‌دهد که کارآفرینان ایرانی از این منطق و تفکر تصمیم‌گیری تبعیت می‌کنند. تحلیل نگاشت‌های علّی و استخراج مفاهیم مرکزی نشان می‌دهد که کارآفرینان ایرانی اصول ضرر قابل‌تحمل، شراکت، پیش‌بینی به‌جای کنترل و نیز استفاده از پیشامدهای خوب و بد را در تصمیم‌گیری‌های خود به‌خوبی به‌کار می‌گیرند. نتایج این تحقیق نشان داد که عموم کارآفرینان ایرانی با تکیه‌ بر امکانات موجود، شرکت‌های کارآفرینانه را بنا نهاده و به‌مرور به سمت هدف‌گرایی در تصمیمات، پیش می‌روند. این منطق، درنهایت منجر به شکل‌گیری پارادایم خلق تدریجی یا یک‌باره شرکت‌های کارآفرینانه با توجه به منابع در دسترس خواهد شد.

چکیده امروزه، زندگی فردی و اجتماعی افراد بیش‌ازپیش در فضای مجازی جریان دارد. وب‌سایت، کانال ارتباطی یک کسب‌وکار با ذینفعان و مخاطبان آن است. در ادبیات بازاریابی تأکید زیادی بر این برخورد نخست با مشتری می‌شود، از این‌ رو نحوه طراحی و سازمان‌دهی وب‌سایت به‌عنوان عامل رقابتی مهمی شناخته می‌شود. تئوری بازاریابی عصبی که برداشتی از کارکرد مغز انسان و نورون‌ها درزمینه­ بازاریابی است، در حوزه طراحی وب‌سایت‌های اینترنتی نیز توسعه‌یافته و تئوری «طراحی عصبی» را شکل داده است. نگارندگان ضمن واکاوی مبانی نظری، در مورد الزام‌های آن در طراحی وب‌سایت به‌ویژه وب‌سایت‌های تجارت الکترونیک بحث می‌کنند. روش تحقیق مبتنی بر مطالعه موردی 60 وب‌سایت تجارت الکترونیک در جهان و مطالعه همبستگی میان میزان رعایت الزام‌های طراحی عصبی با رتبه بازدید و مدت‌زمان ماندن افراد در این وب‌سایت‌ها است. نتایج این فرضیه را که میان رعایت الزام‌های طراحی عصبی با رتبه بازید آنها همبستگی معنادار وجود دارد، تایید می‌کند. اما نتایج وجود همبستگی معنادار را میان رعایت الزام‌های طراحی عصبی با مدت‌زمان ماندن افراد در وب‌سایت رد می‌کند. همچنین فرض‌های مرتبط با وجود تفاوت معنادار میان وب‌سایت‌ها با مدل‌های تجاری مختلف تأیید شدند.

چکیده تحقیق در عملیات و معماری/معماری‌سازی سیستم دو حوزه برای مواجهه با پیچیدگی هستند. هر دوی آن‌‌ها به‌صورت گسترده در رشته‌‌های گوناگون مورداستفاده قرارگرفته‌اند؛ هرچند معماری/معماری‌‌سازی نسبت به تحقیق در عملیات برای مواجهه با مسائل پیچیده، رویکرد غالب محسوب می‌‌شود. بررسی‌‌ها بر روی تحقیقات پیشین معماری/معماری‌‌سازی سیستم نشان‌دهنده نبود فرآیند ایجاد معماری است. در این مطالعه می‌‌خواهیم با مقایسه بنیان‌‌های فلسفی هر دو حوزه در سطح روش‌‌شناختی، مفید بودن رویکردهای تحقیق در عملیات را به‌منظور ایجاد نظریه برای معماری/معماری‌‌سازی سیستم نشان دهیم. بر این اساس با استفاده از منطق حملی، رویکردهای تحقیق در عملیات -تحقیق در عملیات سخت، تحقیق در عملیات نرم و تحقیق در عملیات انتقادی- به‌جز تحقیق در عملیات پُست‌‌مدرن می‌‌توانند ابزار مفیدی برای معماری/معماری‌‌سازی سیستم باشند. بنابراین در اولین گام، گزاره‌‌های حملی معماری/معماری‌‌سازی سیستم و پارادایم‌‌های تحقیق در عملیات استخراج شد و سپس بر اساس منطق حملی با یکدیگر مقایسه شدند. همچنین برای استانداردسازی در نگارش، از زبان برنامه‌‌نویسی LISP استفاده شد. درنهایت، خلاصه نتایج در قالب سلسله‌مراتب مفهومی معماری‌‌سازی و تحقیق در عملیات و با اقتباس از سلسله‌مراتب مفهومی ارائه‌شده توسط پاول تاگارد ارائه شد. این سلسله‌مراتب مفهومی، بازنمایی از رابطه میان رویکردهای تحقیق در عملیات و معماری‌‌سازی سیستم است.

چکیده تصمیم‌‌گیری در زمره مهم‌‌ترین وظایف مدیران قلمداد می‌‌شود. تاکنون رویکرد‌‌های متعددی به مقوله تصمیم‌‌گیری وجود داشته است. فلاسفه، مدیران، جامعه‌‌شناسان و روانشناسان، هریک از منظری به مقوله تصمیم‌‌گیری نگریسته‌‌اند. پژوهش حاضر سعی دارد نگاهی نو به فنون تصمیم‌‌گیری کمی در قالب نظریه تکثّرگرایی بیاندازد. بدین منظور سعی بر عملیاتی نمودن و بازآفرینی مفهوم تکثّرگرایی در حوزه تصمیم‌‌گیری کمّی بوده است. در این راستا، ابعاد مثلث سازی، تحلیل پایداری (حساسیت)، توجه به مقوله اعتبار و پایایی و تکثّر داده‌‌ها به‌عنوان ارکان چهارگانه تکثّرگرایی موردبحث قرارگرفته‌اند؛ بنابراین، مهم‌‌ترین نوآوری پژوهش حاضر را می‌‌توان در بسط مفهوم تکثّر داده، در کنار بازتعریف سه رکن دیگر تکثّرگرایی در تصمیم‌‌گیری چندمعیاره، قلمداد کرد. نتیجه تکثّر داده در یک نمونه عملی گویای آن است که رابطه نزدیکی میان رتبه‌‌بندی سه رویکرد قطعی، فازی و خاکستری وجود دارد. ازآنجایی‌که نظریه فوق مبتنی بر مثال‌‌های معدود در یک صنعت است، در تعمیم نتایج بایستی احتیاط نمود. تعمیم‌‌‌‌پذیری، بر قابلیت تعمیم نتایج به دیگر مطالعات مشابه اشارت دارد.

چکیده وقوع بحران‌‌های طبیعی و غیرطبیعی از امور اجتناب‌ناپذیری است که سالیانه تلفات جانی و مالی هنگفتی را در زندگی بشر به دنبال دارد. در زمان بحران، تقاضا برای اقلام ضروری از قبیل دارو و اقلام بهداشتی افزایش قابل‌ توجهی داشته و پاسخ به این تقاضا به‌ منظور حفظ سلامتی افراد از اهمیت بالایی برخوردار است. بر این اساس، یک مدل دوهدفه مکان‌یابی-تخصیص برای عرضه خون تحت عدم‌‌قطعیت در این مقاله ارائه شده است. اهداف مدل دربرگیرنده کمینه‌کردن میزان کمبود خون در مراکز خون و نیز کمینه‌کردن مجموع هزینه‌های عملیاتی شامل هزینه‌های جا‌به‌جایی تسهیلات موقت و هزینه جمع‌آوری و انتقال خون در دوره‌های زمانی پس از وقوع بحران است. با توجه به عدم وجود اطلاعات کافی در مورد ویژگی‌‌های بحران و به ‌منظور برنامه‌ریزی دقیق‌تر، میزان تقاضا، حجم خون اهدایی، هزینه‌‌های ارسال خون و جابه‌‌جایی تسهیلات به‌ صورت مولفه‌های غیرقطعی در نظر گرفته شده‌اند. برای مدل‌سازی عدم‌قطعیت، از روش بهینه‌‌سازی استوار مبتنی بر مجموعه عدم‌قطعیت جعبه‌‌ای بهره گرفته شده است و برای حل مدل دوهدفه از روش جامع وزنی چبیشف استفاده شده است. درنهایت با اجرای مثال عددی، همتای استوار مدل پیشنهادی با مدل قطعی مقایسه شده و نتایج حاصل از تحلیل حساسیت‌های مختلف ارائه شده است.

چکیده یکی از مسائل مهم در کنترل پروژه، برآورد دقیق زمان اتمام، هزینه‌ اجرایی و میزان منابع مصرفی در یک پروژه است. در مدیریت پروژه‌ها به علت عدم قطعیت در کنترل پروژه‌هایی که در محیط بسیار متغیر اجرا می‌شوند، اغلب ممکن است با صرف هزینه‌های اضافی طول زمان برخی از فعالیت‌ها را کاهش داده تا زمان تکمیل پروژه تسریع یابد. مسئله موازنه زمان-هزینه، یکی از روش‌های تعیین اقتصادی‌ترین زمان برای اجرای پروژه و بررسی میزان حساسیت تغییرات هزینه در مقابل تغییرات زمان است. در این مقاله، یک مدل ریاضی استوار برای مسئله موازنه زمان-هزینه گسسته ارائه می‌شود که در شرایط عدم قطعیت و غیرقابل‌پیش‌بینی همواره جواب‌های نزدیک به بهینه داشته باشد. برای استوار کردن و حفظ کارایی مدل مفروض از روش بهینه‌سازی استوار و برای حل مدل از نرم‌افزار گمز و الگوریتم ژنتیک استفاده شده است. با بررسی و مقایسه نتایج آزمایش‌ها بر روی پروژه‌های مختلف، به استواری، دقت و کارایی روش حل مدل پیشنهادی پی برده شد.

چکیده هدف از انجام این پژوهش، طراحی یک شبکه زنجیره تأمین چهار سطحی با در نظر گرفتن تفکر سیستمی و کل‎گرا، در راستای پوشش دادن سه بخش است. بخش اول، در سطوح تصمیم‏گیری تاکتیکی و رابردی، ملاحظات مالی را در کنار ملاحظات عملیاتی –برخلاف اندک مطالعات گذشته- در نظر گرفته و در قالب مدل‏سازی ریاضی، ابعاد مالی و عملیاتی را یکپارچه ساخته است. بخش دوم، مدل ریاضی را با رویکردی جدید و بر اساس ارزش شرکت بهینه کرده و این رویکرد را با رویکردهای سنتی که صرفاً به دنبال حداقل کردن زیان یا حداکثر کردن سود هستند، مقایسه و ارزیابی نموده است. در بخش سوم، دو هدفِ ارزش شرکت و تغییرات حقوق صاحبان سهام به‌طور همزمان مدنظر قرار گرفته و با به‌کارگیری برنامه‏ریزی فازی-آرمانی بین دو هدف مصالحه بر قرار شده است. همچنین با توجه به اهمیت نوسانات قیمت و تقاضا در زنجیره تأمین، تحلیل حساسیت روی آن‌ها انجام و تغییراتشان بر توابع هدف و ضریب مصالحه به‌طور همزمان نشان داده شده است. این مطالعه جهت مدل‏سازی ریاضی و حل مدل از نرم‏افزار GAMS 24 و حل‏کننده CPLEX استفاده کرده است. نتایج این مطالعه حاکی از اهمیت نقش رویکرد مالی و ادغام رویکرد عملیاتی و مالی در راستای اهداف زنجیره تأمین و کسب مزیت رقابتی پایدار، ارائه تحلیل مناسب از نقایص دیدگاه‏های سنتی (که فارغ از نگاه مالی، رویکرد کل‏گرا و یکپارچه به زنجیره تأمین بوده است) و ارائه مصالحه مناسب میان اهداف چندگانه است.

چکیده مدیریت زنجیره تامین سبز به عنوان یک فلسفه مهم سازمانی در کاهش خطرات محیطی و یک رویکرد پیشگیرانه جهت بهبود عملکرد زیست محیطی و دستیابی به مزایای رقابتی در سازمان‌‌ها تلقی  می‌‌شود. هدف اصلی پژوهش، شناسایی و اهمیت‌‌سنجی اقدامات مدیریت زنجیره تامین سبز در حوزه صنایع نفتی ایران است. با مطالعه ادبیات موضوعی و بهره‌‌گیری از رویکرد تحلیل محتوای متنی تعداد پانزده اقدام سبز احصاء شد. جامعه‌‌آماری تحقیق را مدیران و کارشناسان آشنا به موضوع و شاغل در حوزه صنایع نفتی تشکیل دادند. اعضای نمونه از طریق روش نمونه گیری غیر تصادفی هدفمند از نوع قضاوتی انتخاب شدند.  برای جمع‌‌آوری داده‌‌ها از پرسشنامه محقق ساخته استفاده شد که روایی و پایایی آن نیز تائید گردید. به منظور دستیابی به هدف تحقیق، از رویکرد ترکیبی فازی استفاده شد.  نتایج بیان می‌‌دارد که اقدامات «الزامات قانونی و مقررات»، «مدیریت محیط داخلی»، «طراحی سبز»، «خرید و تامین سبز»، و «فناوری سبز» دارای اهمیت نهایی بیشتر نسبت به سایر اقدامات در حوزه مدیریت زنجیره تامین سبز صنایع  نفتی ایران می‌‌باشند. این تحقیق، از جهت بسط مفاهیم نظری و توسعه‌‌ رویکرد مدل‌‌سازی ساختاری تفسیری فازی دارای نوآوری می‌‌باشد.

چکیده در مدل ارزیابی بازخورد 360 درجه، داده‌های ارزیابی به‌طورمعمول با استفاده از مقیاس لیکرت توسط چندین گروه ارزیاب با دیدگاه‌های مختلف ارائه می‌شود. این داده‌ها به دلیل ماهیت کیفی و ذهنی ارزیابی، توأم با عدم‌قطعیت و واگرایی زیاد هستند. این وضعیت باعث شده است تا تجمیع آن‌ها درون گروه‌های ارزیابی و در مرحله بعد، بین گروه‌های ارزیابی با استفاده از روش‌های معمول مبتنی بر میانگین، از دقت و اعتبار کافی برخوردار نباشد. نظر به اهمیت مسئله یادشده و عدم وجود راهکاری مناسب در این زمینه، مدلی جدید در چارچوب نظریه شواهد جهت مدل‌سازی عدم‌قطعیت و تجمیع داده‌ها در فرایند بازخورد 360 درجه، در این مقاله ارائه شده است. در این مدل، ابتدا داده‌های مرتبط با هر گروه ارزیابی در قالب یک تخصیص باور پایه، تجمیع و عدم‌قطعیت آن مدل‌سازی شده است. در مرحله بعد، شواهد حاصل از گروه‌های مختلف ارزیابی با استفاده از عملگرهای ترکیب شواهد، تجمیع می‌شوند. در طراحی مدل مذکور، حالات مختلف مدل‌سازی داده‌های ارزیابی در ساختار توابع باور، قوانین مختلف ترکیب شواهد و معیارهای مختلف استخراج نتیجه نهایی از ساختار باور موردبررسی قرار گرفته و بهترین عملگر‌ها و مولفه های مدل، پس از بررسی عملکرد آن در 27 حالت مختلف و با استفاده از ده هزار رکورد شبیه‌سازی‌شده، تعیین شده است. نتایج نشان می‌دهد مدل استخراج‌شده، نسبت به روش متداول میانگین، به‌طور معنادار خطای کمتر و دقت بیشتری در تجمیع داده‌های مدل بازخورد 360 درجه دارد. علاوه ‌بر این، سایر مزایای مدل ارائه‌شده، در متن مقاله تبیین شده است.

چکیده اجرای سیستم ERP در سازمان‌ها مستلزم به‌کارگیری سرمایه مالی، انسانی و دانشی فراوان است؛ ازاین‌رو، تحلیل معیارها و عوامل اثربخش در انتخاب این سیستم بسیار حائز اهمیت است. هدف از پژوهش حاضر، تبیین روابط ساختاری میان عوامل مذکور در شرکت‌های فعال در صنعت خودرو است. داده‌های این پژوهش با نظرسنجی از خبرگان با حداقل 10 سال سابقه مدیریت و مشاوره در حوزه آی. ‌تی. و پیاده‌سازی سیستم‌ها گردآوری شد. با استفاده از روش DANP، روابط درونی میان معیارها و همچنین اهمیت بحرانی هر یک از آن‌ها مورد تحلیل قرار گرفت. در ادامه، برای ساختاردهی معیارها و ارائه مدل سیستماتیک به تصمیم‌گیرندگان، از روش ISM استفاده شده است. نتایج این پژوهش شناخت دقیق‌تری از معیارهای کلیدی گزینش سیستم مناسب منابع سازمان فراهم می‌سازد که این شناخت می‌تواند فرآیند اجرا و کنترل این سیستم را برای مدیران صنعت خودروسازی هموار نماید.

چکیده DOR : 20.1001.1.24766291.1399.5.2.1.4
تصمیم گیری در دنیای واقعی مستلزم در نظر گرفتن شواهد و اطلاعات بدست آمده از منابع مختلفی است که در تصمیم گیری موثر است ،گاه این شواهد و اطلاعات در دسترس و دقیق بوده و گاه چنان پیچیده و مبهم است که منجر به ظهور سبکهای تصمیم گیری گوناگون می گردد. پژهش حاضر برآن است تا بااستفاده از قوانین احتمالات مبتنی بر میزان قطعیت داده ها و بر مبنای تئوری ریاضی شواهد دمپستر شافر الگویی برای تعیین سبک تصمیم گیری مدیران بالاخص در شرایط عدم قطعیت داده ها ارائه دهد.و درنهایت با کاهش عدم قطعیت در اخذ تصمیم منجربه ارتقای اثربخشی تصمیم گیری گردد. در این مدل ، تصمیم گیری برمبنای مولفه ای چهارگانه آن باتوجه به نظرخبرگان ، وبراساس الگوی تئوری شواهد مدلسازی ویک مدل غیرخطی ارائه شد. سپس پرسشنامه ای حاوی 18سوال در خصوص نوع مساله پیش رو جهت تصمیم گیری در مدیران شعب یکی از بانکهای خصوصی در سطح استان گیلان و بر مبنای طیف لیکرت ،توزیع گردید. داده های حاصله باالگوی ارائه شده مدلسازی و نتایج نهایی بدست آمد. نتایج نشان داد که در شرایط قطعیت داده ها رویکرد تحلیلی و عقلائی و در شرایط عدم قطعیت داده ها رویکردهای شهودی جهت تصمیم گیری مورد استفاده قرار می گیرند. به علاوه مدل یشنهادی ، راهکاری را جهت اخذ و ارتقای اثربخشی تصمیمات از طریق تجمیع نظرات خبرگان فراهم می آورد.

چکیده DOR : 20.1001.1.24766291.1399.5.3.1.6
افزایش آلودگی‌های زیست‌محیطی موجب گرم شدن کره زمین شده و سلامت انسان‌ها وحیوانات را تحت تاثیر قرار داده است. از این رو، بحث سبز بودن در مطالعات اخیر اهمیت ویژه‌ای یافته است. هدف از این پژوهش، ارائه‌ی یک مدل ریاضی چندهدفه سبز در یک شبکه زنجیره تأمین چند سطحی و چند محصولی است که به کمینه‌سازی تأثیرات زیست‌محیطی و هزینه‌های کلی زنجیره تأمین و به بیشینه‌سازی سطح رضایت مشتری می‌پردازد. از طرف دیگر، به دلیل نامشخص بودن سطح تقاضا در بازار، تقاضا دارای عدم اطمینان و به صورت سناریویی خواهد بود. با توجه به پیچیدگی مدل ریاضی پیشنهادی و سختی‌های حل مسئله با روش‌های دقیق در اندازه‌ی بزرگ، یک الگوریتم NSGA II طراحی شده است. بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، NSGA II پیشنهادی یک روش قابل‌اطمینان برای یافتن مرزهای پارتوی کارآمد در زمان قابل‌قبول محسوب می‌شود. بنابراین، می‌توان از آن برای حل مسائل بسیار بزرگ استفاده نمود.
کلیدواژه‌ها: زنجیره تأمین سبز، بهینه‌سازی چندهدفه، الگوریتم ژنتیک با مرتب‌سازی نا مغلوب، عدم قطعیت، لجستیک معکوس

چکیده DOR : 20.1001.1.24766291.1399.5.4.1.8
 
با افزایش شدت رقابت و شتاب تغییرات، شرکت‌ها با بحران تمرکز روی بهره‌برداری از قابلیت‌های موجود و یا اکتشاف قابلیت‌های جدید مواجه می‌شوند . شرکت‌ها برای تطابق با سرعت تغییرات، ناگزیرند ایده‌ها یا فرآیندهایی را بکار گیرند که منجر به توسعه محصولات و یا خدمات جدید در بازارهای نوظهور شود و بعلاوه آن‌ها باید از قابلیت‌های جاری در جهت بهره‌برداری از محصولات و خدمات موجود در سازمان استفاده کنند. بنابراین ما در جهان امروز نیازمند سازمان‌های دوسوتوان هستیم تا با رهبری دوگونه تغییرات تدریجی و بنیادین همزمان دو کار متضاد را با هم انجام دهند. هدف از این پژوهش، تصمیم گیری در مورد ابعاد دوسوتوانی در بانک است که به این منظور ابتدا با مطالعه ادبیات و پیشینه پژوهش، مفاهیم مرتبط با دوسوتوانی و رابطه آن با عملکرد شناسایی و ابعاد و پیامدهای این مفاهیم بررسی شده است. بعد از یافتن متغیرهای دوسوتوانی، برای تأیید آن‌ها از مصاحبه استفاده گردید. به منظور مدلسازی عامل گرا، عامل‌های مرتبط با دوسوتوانی بانک شناسایی و رفتار عامل‌ها و ارتباط آن‌ها با عملکرد تبیین شده است . در ادامه الگوریتم‎ها و توابع ریاضی مناسب جهت مدل‌سازی عامل گرا انتخاب و پس از شبیه‌سازی عملکرد بانک، نتایج تحلیل شده است.

چکیده بخش خدمات به صورت مستقیم و غیر مستقیم سهم قابل توجهی از تولید ناخالص ملی را به خود اختصاص می دهد. در این بین خدمات مهندسی مشاور یکی از مهم ترین بخش های ارائه دهنده خدمات در صنایع گوناگون است که به دلیل پویایی، عدم اطمینان و رقابت روزافزون جهانی، توسعه مستمر آن برای پاسخگویی به نیازهای مشتریان ضرورتی اجتناب ناپذیر دارد. شناسایی چالش ها و چگونگی توسعه خدمات مهندسی مشاور به کمک نگاشت شناختی مبتنی بر روش سودا با تاکید بر یافتن مراحل فرایند خلق خدمت مهندسی جدید، تعیین عوامل مؤثر بر این فرایند و نحوه بازاریابی خدمت خلق شده هدف اصلی پژوهش حاضر است. جامعه آماری پژوهش را متخصصین صاحب نظر در زمینه شرکت های مهندسین مشاور پروژه تشکیل می دهند که با استفاده از روش نمونه گیری هدفمند انتخاب گردیدند و از طریق مصاحبه های عمیق نیمه ساختاریافته داده های تحقیق جمع آوری شد. یافته های بدست آمده یازده گام برای ایجاد خدمت مهندسی جدید و پنج عامل اصلی تأثیرگذار بر این فرایند را مشخص کرد. رویکرد بازاریابی خدمت مهندسی جدید نیز مبتنی بر راهبرد STP تبیین شد. اعتبارسنجی یافته ها مبتنی بر معیارهای منتخب مربوط به پژوهش های کیفی انجام گرفت که نتایج دلالت بر سطح قابل قبول روایی و پایایی دارد.

چکیده مساله بهینه‌سازی و انتخاب سبدسهام و تنوع بخشی آن یکی از موضوعات جذاب و کاربردی در بازارهای مالی است که به‌عنوان ابزاری کارآمد در راستای کمک به تصمیم‌گیری‌های سرمایه گذاران از نتایج آن استفاده می شود. مقاله حاضر به مدلسازی انتخاب سبد سهام با در نظر گرفتن محدودیت حدود نسبت های سرمایه گذاری جهت بهینه سازی همزمان بازده و ریسک در شرایط عدم اطمینان فازی می پردازد. برای این منظور، دو مدل برنامه ریزی امکانی جدید با بکارگیری اندازه های میانگین و ریسک نامطلوب احتمالی و امکانی بازده فازی توسعه داده می شود. با بررسی عملکرد این مدل ها با استفاده از داده های مارکویتز و بورس اوراق بهادار تهران، نتایج نشان می دهد که این مدل ها قادر هستند با بهینه سازی همزمان بازده و ریسک، سبد سهام مناسب را با توجه مقادیر مختلف حدود نسبت های سرمایه گذاری براساس گرایش ها و استراتژی های مختلف سرمایه گذاران ارائه دهد.

چکیده در عصری که تغییر و تحولات سریع و فزاینده از جمله مشخصات آن است، آهنگ تصمیم‌گیری نیز شرایطی را به وجود آورده که زمان تعامل و تعمق و تصمیم‌گیری را برای مدیران کوتاه نموده است. در واقع مدیران امروزی خود را مجبور به اتخاذ تصمیمات بیشتری در رابطه با موضوع و مسائل متنوع و گسترده‌تری در زمان کوتاه‌تر می‌بینند. از اینرو، هدف این پژوهش ارائه مدلی جهت تبیین نظام تصمیم‌گیری در سازمان‌های دولتی استان کردستان است. پژوهش حاضر توصیفی- همبستگی، از نوع تحقیقات پیمایشی و از جمله پژوهش‌های کاربردی می‌باشد که به صورت میدانی انجام شد. جامعه آماری پژوهش حاضر شامل کلیه مدیران ارشد، مدیران و کارشناسان سازمان‌های دولتی و بالأخص استانداری استان کردستان بودند. که تعداد 358 نفر به عنوان نمونه آماری پژوهش انتخاب گردید. بر اساس یافته‌های مرور ادبیات و مصاحبه با خبرگان سازمان‌های دولتی، تحلیل تم و به‌کارگیری چهار راند روش دلفی، مدل مفهومی نهایی پژوهش شامل 5 بعد اصلی و 76 زیر بعد استخراج گردید. سپس با استفاده از روش مدل‌سازی معادلات ساختاری مدل اندازه‌گیری اجزای مدل و مدل ساختاری کل مدل اعتبارسنجی شد. بر اساس یافته‌های پژوهش، ابعاد «عوامل فردی (I)»، «عوامل ساختاری و فرآیندی (S)»، «عوامل اجرایی (A)»، «عوامل سازمانی (O)» و «عوامل محیطی (E)» مدل نظام تصمیم‌گیری در سازمان‌های دولتی استان کردستان را تبیین می‌کنند.

چکیده امروزه نیاز به استفاده از سیستم‌های اندازه‌گیری کارایی در صنعت بانکداری نوین به طور فزاینده‌ای آشکار شده است. بنابراین لازم است کارایی بانک‌ها پیش‌بینی شود تا بتوان در تصمیم‌گیری های آتی، رشد اقتصادی آنها را رصد کرد. بدین جهت، این مقاله مدل یکپارچه جدیدی جهت پیش‌بینی کارایی شعب در صنعت بانکداری نوین براساس تحلیل پوششی داده‌های تصادفی (SDEA) و روش تحلیل مولفه‌های اصلی (PCA) در فضای پویا با لحاظ بازدهی نسبت به مقیاس متغیر برای شعب طراحی می‌نماید. همچنین به جهت مواجهه با عدم قطعیت در پیش‌بینی کارایی، ورودی‌ها و خروجی‌های شعب در مدل ارائه شده بصورت متغیرهای تصادفی فازی مثلثی با توزیع نرمال طراحی شده‌اند. در این مطالعه برای حل مدل پیشنهادی، از شبیه‌سازی مونت‌کارلو و الگوریتم‌های فراابتکاری استفاده شده است. در نهایت بمنظور ارزیابی عملکرد و دقت مدل یکپارچه پیشنهادی، یک مطالعه موردی مبتنی بر شاخص‌های بانکداری نوین جهت پیش‌بینی کارایی دوره مالی آتی شعب ارائه و نتایج تجزیه و تحلیل شده است.

چکیده در دنیای امروز که پویایی داده‌ها از اهمیت بسیاری برخوردار است، استفاده از زیرساخت داده‌مکانی (SDI) می‌تواند بستری را برای به اشتراک گذاری داده‌های مکانی به‌وجود آورد. جایگزین نمودن SDI به‌جای GIS در ژئومارکتینگ فصل جدیدی از بازاریابی الکترونیکی بر مبنای اطلاعات مکانی را ایجاد می‌نماید. ژئومارکتینگ مبتنی بر SDI نقایص و ضعف‌های عدم به‌هنگام بودن لایه‌های اطلاعات مکانی در ژئومارکتینگ مبتنی بر GIS را برطرف می-سازد. در این پژوهش مدل جدیدی از بازاریابی مکان‌محور ارائه شده که برای اولین بار از زیرساخت داده‌های مکانی بهره می‌گیرد. در این راستا بر اساس داده‌های مکانی موجود ابتدا شهر سمنان به 139 حوزه آماری یا منطقه شهری تقسیم شده است. با به اشتراک گذاری پایگاه‌های داده دستگاه‌های اجرایی متولی در بستر زیر‌ساخت داده‌مکانی شاخص‌های اصلی جمعیتی و اقتصادی مرتبط با بازاریابی بانک‌ها انتخاب گردید. از طریق روش‌های آماری ضریب همبستگی و رگرسیون چند متغیره شاخص‌های مؤثر بر تعداد شعب بانکی محاسبه شده است. شاخص تعداد کسب و کار با ضریب 0.598 بیشترین تأثیر را در تعداد شعب بانک‌ها در هر منطقه داشته است. در نهایت با استفاده از شاخص‌های جمعیتی، اقتصادی و جغرافیایی مورد اشاره و بهره‌گیری از روش تاپسیس مناطق شهر سمنان از لحاظ شاخص-های بازاریابی بانک‌ها اولویت‌بندی شد که منطقه70 دارای اولویت نخست می‌باشد. نتایج مدل تصمیم‌گیری چند‌شاخصه به‌عنوان یک متغیر مکانی وابسته در مدل ژئومارکتینگ مبتنی بر SDI لحاظ گردیده است.

چکیده یکپارچه‌سازی زمانبندی و برنامه‌ریزی تولید از تصمیمات مهم در هر سازمان تولیدی است که منجر به افزایش اثربخشی مدیریت عملیات می‌شود. تصمیمات بلندمدت برنامه‌ریزی تولید (تعیین مقدار تولید، سطح موجودی و غیره) و تصمیمات کوتاه مدت عملیاتی زمانبندی (ترتیب پردازش کارها و عملیات نت) تاثیر دوطرفه و مستقیم بر یکدیگر دارند. در این مقاله مدل ریاضی جدیدی برای تصمیم‌گیری همزمان برنامه‌ریزی و زمانبندی تولید با هدف حداقل کردن مجموع هزینه‌ها، زمان و دیرکرد در محیط جریان کارگاهی ترکیبی ارائه می‌شود. مفهوم نت ناکامل و در نظر گرفتن چند نوع منبع نگهداری تعمیرات در مدل پیشنهادی ارائه شده است. دو الگوریتم تکاملی فراابتکاری چندهدفه مبتنی بر الگوریتم جستجوی هماهنگی و روش حل دقیق اپسیلون-محدودیت برای حل مدل پیشنهادی ارائه شده است که فضای حل تصمیم‌گیری را به روشی مستمر جستجو می‌کنند. بدین منظور نمونه مسائلی مرتبط با مقاله پیشین ارائه شد و از سه معیار عملکردی تعداد حلهای پارتو، متوسط فاصله ایده‌آل و پراکندگی حلهای نامغلوب برای مقایسه نتایج حاصل از الگوریتمهای فراابتکاری استفاده شد. نتایج نشان دهنده مزایا و اثربخشی روشهای استفاده شده در تعیین جواب بهینه پارتو برای مسائل بهینه‌سازی است.

چکیده در این مطالعه یک روش ترکیبی مبتنی بر تکنیک دیمتل، تحلیل فرآیند شبکه‌ای و تحلیل عاملی به منظور اولویت‌بندی شاخص‌های توسعه پایدار مناطق آزاد شامل شاخص‌های اقتصادی، اجتماعی و زیست‌محیطی توسعه داده می‌شود. بدین منظور، ابتدا شاخص‌ها در دو بعد داخلی و خارجی طبقه‌بندی شده و عوامل پنهان آن‌ها با استفاده از روش تحلیل عاملی شناسایی و نام‌گذاری می‌شوند. در مرحله بعد، روش دیمتل جهت شناسایی نحوه ارتباطات درونی بین شاخص‌ها و نیز تعیین شدت تاثیرگذاری و تاثیرپذیری آن‌ها به کار گرفته می‌شود. در این مرحله همچنین نمودارهای علی- معلولی، نحوه ارتباطات درونی شاخص‌های داخلی و خارجی و نیز تاثیرگذار یا تاثیرپذیر بودن شاخص‌ها تفسیر می‌شود. در نهایت، اهمیت نسبی شاخص‌ها بر اساس روش تحلیل فرآیند شبکه‌ای محاسبه شده و با تشکیل سوپرماتریس‌های موزون و حدی، رتبه‌بندی شاخص‌های توسعه پایدار در دو بخش داخلی و خارجی انجام می‌شود. نتایج حاصل از بررسی 44 شاخص داخلی و 24 شاخص خارجی نشان می‌دهد که عوامل "رفاه و خدمات" و "فرهنگ‌سازی" به ترتیب مهم‌ترین عوامل داخلی و خارجی بوده و شاخص‌های "فراهم کردن بستر مناسب برای سرمایه‌گذاری و حمایت از سرمایه‌گذاری" و "جلوگیری از آلودگی دریا توسط کشتی‌ها" به ترتیب مهم‌ترین شاخص‌های‌ داخلی و خارجی توسعه پایدار مناطق آزاد محسوب می‌شوند.

چکیده مسئله برنامه‌ریزی دروس دانشگاهی، به ارائه یک جدول زمان‌بندی می‌پردازد که هدف آن، تخصیص دروس به بازه‌های زمانی مختلف در طول هفته و تعیین چینشی از دروس است که ضمن رعایت مقررات آموزشی از نظر مدرس، دانشجو و امکانات دانشگاه قابل قبول و انجام پذیر باشد. در این مقاله سعی شده است، یک مسئله برنامه‌ریزی را مورد بررسی قرار گرفته که همه محدودیت‌های برنامه ریزی و فشرده بودن برنامه درسی، توزیع برنامه دروس در چارچوب زمانی بررسی شده، ترجیحات اساتید، حداقل تعداد روزهای کاری، حداکثر ظرفیت و پابرجایی کلاس‌ها (با هدف حداقل کردن رفت و آمد روزانه دانشجویان بین کلاس‌ها) رعایت شوند. جهت مدل سازی مساله، یک مسئله برنامه‌ریزی ریاضی از نوع غیرخطی عدد صحیح و با ابعاد بزرگ را در نظر گرفته ایم. حل مدل ریاضی به کمک نرم افزارها GAMS انجام و نتایج برنامه ریزی درسی برای ترم دوم کارشناسی ارشد ریاضی کاربردی دانشگاه علم و صنعت در پایان گزارش شده است.

چکیده تحلیل پوششی داده‌ها از پرکاربردترین روش‌های ارزیابی عملکرد محسوب می‌شود. در مدل‌های اولیه تحلیل پوششی داده‌ها، ساختار داخلی و اثرات زمان در سیستم‌های دوبخشی چنددوره‌ای مورد توجه قرار نمی‌گیرد. مدل‌های شبکه‌ای ساختار داخلی را بررسی می‌کنند امّا ایستا هستند و کارایی پویا را محاسبه نمی‌کنند. از طرف دیگر، مدل‌های پویا در هر دوره واحد را به صورت جعبه‌سیاه در نظر می‌گیرند. بنابراین مدل‌های شبکه‌ای و پویا به تنهایی برای ارزیابی کافی نیستند، اما مدل‌های شبکه‌ای پویا هر دو مزیت را همزمان دارا هستند. در این پژوهش با در نظر گرفتن یک ساختار دو بخشی چنددوره‌ای جامع، یک مدل تحلیل پوششی داده‌های شبکه‌ای پویای مضربی در دو حالت ورودی‌محور و خروجی‌محور جهت محاسبه وزن‌های بهینه متغیرهای ورودی، خروجی، میانی و بین‌زمانی ارائه می‌شود. سپس با استفاده از وزن‌های به‌دست‌آمده، نحوه تجزیه کارایی کل و محاسبه کارایی شبکه‌ای پویای هر بخش و دوره بیان می-شود. مدل پیشنهادی برای حالت جواب بهینه چندگانه و شرایط بازده به مقیاس متغیر نیز توسعه داده شد و روابط کارایی‌ها بیان گردید. در مدل‌های پیشنهادی تنها در صورتی یک واحد کارای کل می‌شود که در همه مراحل و دوره‌ها کارا باشد. در نهایت به منظور توصیف عملکرد مدل‌های پیشنهادی، داده‌های مدیریت‌های استانی شعب بانک کشاورزی مورد استفاده قرار گرفت و نتایج کارایی‌ها در دو شرایط بازده به مقیاس ثابت و متغیر مقایسه شد.