دوره و شماره: دوره 8، شماره 3، پاییز 1402، صفحه 1-161 
مقاله پژوهشی

ارزیابی موانع بکارگیری کیفیت 4.0 در موسسه شهر کتاب با استفاده از تکنیک بهترین- بدترین بیزین

صفحه 1-22

محمدرضا صادقی مقدم، علیرضا صادق پور فیروزآباد، ایمان قاسمیان صاحبی

چکیده کیفیت 4.0 یک موضوع پژوهشی نوظهور بوده و به چگونگی اتخاذ مدیریت کیفیت در عصر دیجیتال و انقلاب صنعتی چهارم اشاره می‌کند که سازمان‌های امروزی می‌تواند از آن به عنوان یک راهبرد برای رقابت و پیشرفت در بازار استفاده نمایند. هدف این مقاله بررسی موانع بکارگیری کیفیت 4.0 می‌باشد. از همین رو، در گام اول، با مرور ادبیات، به شناسایی موانع بکارگیری کیفیت 4.0 پرداخته شد. در گام دوم با استفاده از تکنیک دلفی فازی به بومی‌سازی موانع شناسایی شده پرداخته شد. در گام آخر با بکارگیری تکنیک بهترین- بدترین بیزین به اولویت‌بندی موانع تایید شده مبادرت شد. مورد مطالعه این پژوهش موسسه شهر کتاب بوده و پنل خبرگانی پژوهش، شامل هشت نفر از مدیران ارشد و میانی این شرکت بودند. با استفاده از مرور ادبیات، 23 مانع برای بکارگیری کیفیت 4.0 در مراحل مختلف شناسایی شد و مطابق با نتایج دلفی فازی، هفت مانع تایید شدند. بر اساس نتایج تکنیک بهترین-بدترین بیزین، هزینه‌های بالای استقرار زیرساخت‌های کیفیت 4.0 از سایرین مهم‌تر شناخته شد. کمبود نیروی انسانی آموزش دیده و واجد شرایط و یکپارچه‌سازی دیجیتال به ترتیب در رتبه‌های دوم و سوم قرار گرفتند. نتایج این پژوهش از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است، زیرا در کمک به ذی‌نفعان برای درک موانعی که در مسیر اجرای کیفیت4.0 وجود دارند، نقش بسزایی بازی می‌کند.

مقاله پژوهشی

شناسایی و اولویت بندی چالش های پیاده سازی مدیریت زنجیره تامین چرخشی در شرکت پرمیوم باند

صفحه 24-53

سحر شریفیان جزی، علی محمدی، عباس عباسی، مسلم علی محمدلو

چکیده امروزه سازمان‌ها می‌توانند با پذیرفتن یک سبک چرخشی، جریان مواد، محصولات و زباله‌های محیطی ناشی از شیوه‌های زنجیره تامین را کاهش دهند، لذا مدیریت زنجیره تأمین چرخشی یکی از روش‌های مناسب برای کاهش مسائلی مانند آلودگی، الگوی تولید، کاهش منابع و مسائل زیست محیطی است. علی‌رغم این مزایا، اجرای اقتصاد چرخشی در زنجیره تامین با چالش‌های زیادی مواجه است. هدف از پژوهش حاضر، شناسایی چالش‌های پیاده‎سازی مدیریت زنجیره تامین چرخشی و اولویت‌بندی آن‌ها در شرکت پرمیوم‌باند است. این پژوهش از نظر نتیجه جزء تحقیقات کاربردی-توسعه‌ای قلمداد می‌شود. در مرحله نخست پژوهش، چالش‌های اجرای اقتصاد چرخشی با رویکردی نظام‌مند و با بررسی ادبیات و مقالات منتشر شده در سال‌های 2000 تا 2022 و با استفاده از روش تحلیل محتوای کیفی شناسایی و دسته‌بندی گردید که نتیجه آن شناسایی 33 چالش در 6 بُعد چالش‌های قوانین و مقررات، بازار، اجتماعی، سازمانی، تکنولوژیکی، مالی و اقتصادی بود. در مرحله دوم با استفاده از روش تاپسیس فازی مردد اهمیت چالش‌ها با توجه به نظر 10 نفر از خبرگان شرکت پرمیوم‌باند شناسایی شدند. یافته‌ها نشان می‌دهد که چالش‌های فقدان منابع مالی، کمبود بودجه، عدم حمایت و تعهد مدیریت عالی، فقدان ساختار مدیریت زنجیره تامین چرخشی و کمبود نیروی کار ماهر به عنوان مهمترین چالش‌ها در اجرای مدیریت زنجیره تامین چرخشی محسوب می‌شوند. نتایج این تحقیق می‌تواند به عنوان نقشه راهی جهت استفاده مدیران و کارشناسان صنعت آلومینیوم و به طور خاص، شرکت پرمیوم‌باند جهت شناسایی و مدیریت این چالش‌ها در پیاده‌سازی مدیریت زنجیره تامین چرخشی قرار گیرد.

مقاله پژوهشی

طراحی الگوی مدیریت و کنترل با استفاده از فناوری اطلاعات پایدار: بیماری‌های حاد ویروسی

صفحه 55-77

علیرضا رادان، رضا رادفر، محمدعلی افشار کاظمی، علیرضا پورابراهیمی

چکیده فناوری اطلاعات به‌صورت کلی ذاتی پایدار دارد و هم‌راستا با حفظ محیط‌زیست می‌تواند برنامه‌های را به روبه‌جلو ببرد که منافع آیندگان نیز حفظ شود. از طرفی وجود بیماری‌های ویروسی حاد در دوره‌های مختلف موجب خسارات جانی و مالی فراوانی در سطح جهان شده است. فناوری اطلاعات پایدار می‌تواند تأثیر زیادی بر مدیریت و کنترل بیمارهای حاد ویروسی بگذارد، که توان انسانی به‌تنهایی به نظر می‌رسد کفایت نمی‌کند. از همین رو، هدف از انجام این پژوهش طراحی مدل مدیریت و کنترل با استفاده از فناوری اطلاعات پایدار بیمارهای حاد ویروسی هست. در پژوهش حاضر پژوهشی کاربردی می‌باشد که با استفاده روش کیفی تحلیل تم و تشکیل پنل خبرگان به توسعه مدل مفهومی و فرآیندی پرداخته شد. ابزار گردآوری داده‌ها یک پرسشنامه ساختار نیافته برای مصاحبه از خبرگان که شامل جامعه پزشکی و اعضای هیئت‌علمی دانشگاه و مدیران دانش‌بنیان می‌باشند، است. نمونه‌گیری با استفاده از روش هدفمند تا رسیدن به اشباع نظری به تعداد 26 مصاحبه ادامه یافت. نتایج حاصله به ارائه مدلی با چهار تم فرعی شامل: ارزش پایدار (اجتماعی، اقتصادی، محیطی)، مدیریت و کنترل بیماری‌های ویروسی (برنامه‌ریزی، سازماندهی، کنترل و نظارت)، مدیریت اطلاعات (جمع‌آوری داده‌ها، انتشار اطلاعات، گزارش دهی و تجزیه‌وتحلیل داده‌ها) و درنهایت عوامل فناوری اطلاعات پایدار (عملکرد پایدار، نگرش، فناوری، سیاست و اجرا) منجر شد. در مدل فرآیندی نیز مدل الگوریتمی اجزای اصلی شامل شناسایی، طراحی، سازماندهی و ذخیره اطلاعات می‌باشند. بنابراین می‌توان بیان داشت که با استفاده از پیاده‌سازی مدل مدیریت و کنترل در دوران بحران‌های همه‌گیر، مدیریت اثربخش‌تری صورت خواهد پذیرفت و سلامت افراد جامعه

مقاله پژوهشی

تحلیل راهبردی عوامل پذیرش صنعت 4.0 در بهداشت و درمان: رویکرد تحلیل سناریو

صفحه 79-102

اسماعیل مزروعی نصرآبادی، زهرا صادقی آرانی

چکیده با بروز صنعت نسل 4، بسیاری از بخش‌های صنعتی و خدماتی برای بهبود اثربخشی و کارایی خود به سمت به‌کارگیری آن حرکت کرده‌اند. این تحول به کندی در بخش بهداشت و درمان ایران انجام شده است در نتیجه لازم است عوامل مؤثر بر پذیرش آن شناسایی گردد. با توجه به خلأهای تحقیقاتی موجود، این پژوهش به منظور شناسایی، مدل‌سازی و تحلیل سناریوی عوامل پذیرش صنعت 4.0 در زنجیره تأمین بهداشت و درمان ایران انجام شده است. این تحقیق در 2 مرحله و با رویکرد آمیخته انجام شد. مرحله اول با رویکرد کیفی، به دنبال شناسایی عوامل پذیرش و مرحله دوم با رویکرد کمی به دنبال مدل‌سازی و تحلیل سناریوی آن‌ها است. جامعه آماری در هر دو مرحله خبرگان زنجیره تأمین بهداشت و درمان و شیوه نمونه‌گیری قضاوتی و گلوله برفی است. در مرحله اول از مصاحبه‌های نیمه ساختاریافته و تحلیل مضمون و در مرحله دوم از پرسشنامه محقق ساخته و نگاشت شناختی فازی بهره‌گیری شد. نتایج مرحله اول بیانگر 23 عامل پذیرش است که در قابل 4 دسته «عوامل شخصیتی»، «رفتار سازمانی»، «سخت‌افزار سازمانی» و «مدیریت» طبقه‌بندی شدند. نتایج مرحله دوم بیانگر آن است که «هوش هیجانی»، «فرهنگ‌سازمانی»، «مسئولیت اجتماعی» و «آگاهی ذینفعان از فناوری‌های I4.0» پیشران هستند و «باز بودن سازمانی» دریافت‌کننده است. نتایج تحلیل سناریوهای روبه‌جلو و روبه عقب بیانگر اهمیت «مدیریت تغییر مؤثر»، «اعتماد»، «آگاهی ذینفعان از فناوری‌های I4.0»، «توان مالی» و «خوش‌بینی به فنّاوری» است.

مقاله پژوهشی

ارائه مدل پیش‌بینی بحران مالی بازار سرمایه ایران با استفاده از الگوریتم‌های ترکیبی

صفحه 104-131

مریم روحی سرا، مسعود طاهری نیا، حسن زلقی، احمد سرلک

چکیده مدیران و سرمایه‌گذاران همواره تمایل دارند نتایج تصمیمات و سرمایه‌گذاری‌های خود را بر اساس شرایط موجود و انتظارات پیش‌بینی کنند و از وقوع بحران‌های مالی در آینده آگاه شوند. بدون شک برای این کار، نیازمند تحلیلی درست از وضع موجود و پیش بینی رخدادهای آتی می‌باشند. لذا هدف پژوهش حاضر ارائه مدلی پویا برای پیش‌بینی بحران‌های مالی احتمالی است. برای نیل به هدف پژوهش، ابتدا با استفاده از تحلیل مضمون 25 شاخص از طبقه‌های شاخص‌های کلان اقتصادی، عوامل صنعت، ویژگی شرکت‌ها، وقایع سیاسی، فرهنگی، رفتاری شناسایی شد. سپس، با بکارگیری الگوریتم رگرسیون چندمتغیره، الگوریتم‌های هوشمند مورچگان و بهینه‌سازی ازدحام ذرات و با استفاده از داده‌های ترکیبی 173 شرکت پذیرفته‌شده در ﺑﻮرس اوراق بهادار تهران از سال 1388 تا 1398 ، مدل پیشنهادی آزمون شد. یافته‌ها بر اساس روش رگرسیون نشان داد که برخی از معیارهای درون و برون شرکتی، تأثیر معناداری بر بحران مالی شرکت‌ها داشته است. از طرف دیگر، یافته‌ها نشان داد که از نظر کارایی، روش بهینه‌سازی مورچگان بیشترین کارایی را در مسئله پیش‌بینی بحران مالی دارد. در نهایت نیز مشخص شد که اطلاعات متغیرهای مستقل مورد بررسی می‌تواند بحران مالی شرکت‌ها را پیش‌بینی کند. یافته‌های تحقیق همچنین نشان می‌دهد که تا پنج سال قبل از بحران مالی می‌توان با دقت نسبتاً بالایی بحران مالی را در شرکت‌ها را پیش‌بینی کرد اما با کاهش بحران مالی، به دلیل کاهش وضوح و دقت شاخص‌های پیش‌بینی بخش مالی، توانایی پیش‌بینی مدل نیز کاهش می‌یابد.

مقاله مروری

تصمیم‌گیری در مورد مولفه‌های اصلی تاثیرگذار بر مدل بازاریابی رسانه‌های اجتماعی به کمک فراترکیب

صفحه 133-161

حمیرا حسین زاده، رسول ثانوی فرد، مصطفی خواجه

چکیده بازاریابی رسانه اجتماعی مفهوم ‌نسبتا جدیدی در بحث بازاریابی اینترنتی و بازارهای دیجیتال است و بیشتر شرکت‌ها بر اساس آزمایش و خطا، به بازاریابی در این نوع رسانه‌ها می پردازند که این امر حاکی از فقدان مدل جامعی در این خصوص است. برای استفاده صحیح از این فضا و ابزارهای موجود در آن، تدوین مدل جامع بازاریابی رسانه‌های اجتماعی به کمک شناخت مولفه‌های اصلی تاثیرگذار بر آن، ضروری است.
پژوهش حاضر از نظر هدف، کاربردی و بلحاظ شیوه گردآوری و ماهیت، فراترکیب است که به کمک روش هفت مرحله‌ای فراترکیب ساندوفسکی و بارسو انجام شد. جامعه آماری شامل ادبیات موجود و اسناد و مقالات بین سالهای 1390 تا 1401 است که به صورت نمونه‌گیری هدفمند و مبتنی بر ملاک‎های ورود و خروج و با استفاده از ابزار فرم وارسی انجام شده است. تجزیه و تحلیل به کمک نرم افزار مکس‌کودا و بر اساس کدگذاری باز، کد گذاری محوری و ایجاد طبقات انجام شد. روایی نیز به کمک روایی درونی و دیدگاه متخصصین تایید شد و در نهایت یک چارچوب جامع و نقشه راه مفید ارائه شد که دارای 99 کد باز، 21 کد محوری و 3 بعد اصلی شامل عوامل محیط داخلی، عوامل محیط خارجی و عوامل محیط مشترک است. با توجه به اینکه پژوهش‌های انجام شده در خصوص بازاریابی رسانه‌های اجتماعی به صورت ناهمگن در کسب و کارهای الکترونیکی خاص و بر روی متغیرهای خاصی انجام شده است، در این مقاله متغیرها و کسب و کارهای بیشتری لحاظ گردید و همچنین دارای نوآوری در روش تحقیق و محتوا است.